Иногда действительно проще сделать самому, чем долго объяснять другому. «Хочешь сделать хорошо, сделай сам». Быстрее самому принять решение, чем ждать, пока договорится команда. Надёжнее всё проконтролировать, потому что иначе обязательно что-нибудь пойдёт не так.
Бывает, мы говорим одно, а человек слышит совсем другое. Обычная просьба кажется ему требованием, замечание звучит как обвинение, а попытка объясниться заканчивается спором.
Белорусу, который захочет купить российскую SIM-карту, одного визита в салон связи теперь не хватит. Сначала придётся получить СНИЛС, зарегистрироваться на «Госуслугах», сходить в банк и сдать биометрию. Только после этого можно возвращаться к оператору.
Жильцы сгоревшего дома на улице Ленина в центре Минска живут с плесенью на стенах и строительным мусором под ногами. Кровлю обещают сделать к 1 сентября, а капитальный ремонт квартир, начать где-то в конце осени или в начале зимы.
4 августа группа из двух белорусов и гражданина Литвы сообщила об успешном восхождении на шеститысячную высоту Памиро-Алаяна – пик Курумды и начала спуск. Но в контрольную точку они не пришли. Поиски идут с 7 августа 2026 года – пока найдена только пустая палатка. Спасатели добрались примерно до высоты 5000 метров и обнаружили пустую палатку, но следов троих альпинистов пока нет.
Дальнобойщика из Беларуси поймали в Польше с более чем четырьмя промилле алкоголя. Одна поездка закончилась условным сроком, запретом садиться за руль на пять лет, выплатами на 14 тысяч злотых и реальной перспективой депортации.
За апошнія гады стаўленне палякаў да беларусаў прыкметна змянілася. Яшчэ паўтара дзясятка гадоў таму пра ўсходняга суседа ў Польшчы ведалі няшмат, а Беларусь асацыявалася найперш з аўтарытарным кіраваннем Аляксандра Лукашэнкі. Сёння гэтая карціна значна больш складаная.
Рашэнне з’ехаць з Беларусі сёння рэдка прымаецца лёгка. Пасля 2020 года, калі рэжым Аляксандра Лукашэнкі жорстка падавіў паслявыбарчыя пратэсты, для многіх людзей пераезд у Польшчу стаў не выбарам ладу жыцця, а неабходнасцю, уцёкамі ад рэальнай пагрозы арышту, страты працы або пераследу родных.
Пра пакуты беларускіх палітвязняў ужо задакументавана нямала гісторый. Значна менш вядома пра тое, што ўвесь гэты час перажывалі іх жонкі і маці, калі жыццё вымяралася не месяцамі і гадамі, а лістамі, спатканнямі, дзіцячымі пытаннямі і рэдкімі навінамі з-за кратаў. Вольга Севярынец, жонка вядомага палітыка, чакала мужа амаль шэсць гадоў, гадавала сына без бацькі, падтрымлівала іншых і не дазваляла свету забыцца пра Беларусь.
Пасля 2020 года Польшча стала адным з галоўных цэнтраў незалежнай беларускай культуры за мяжой. Тут працягваюць працаваць беларускія выдавецтвы, тэатры, музычныя калектывы і грамадскія ініцыятывы, а новая палітычная эміграцыя сустракаецца з даўняй беларускай культурнай традыцыяй Падляшша.
Ілля ўжо некалькі гадоў жыве ў Польшчы і часам забываецца, што ён у іншай краіне: падобныя стравы, прыказкі, гумар і сямейныя традыцыі. І калі спрабуе расказаць знаёмым з Мінска, як выглядае жыццё над Віслай, кажа, што яго здзіўляла ў першыя месяцы.
Сімпатыя палякаў да беларусаў за пяць гадоў абвалілася з 47% да 19%, а непрыязнасць вырасла з 17% да 46%. У апублікаваным даследаванні CBOS 2026 года беларусы апынуліся на перадапошнім месцы сярод 21 народа паводле сярэдняй ацэнкі. Ніжэй толькі расіяне.
86 % удзельнікаў даследавання, якія жылі ў Польшчы, заявілі, што пакінулі радзіму праз страх перад дзеяннямі беларускіх уладаў. Большасць апытаных складалі маладыя і добра адукаваныя людзі, якія шукалі бяспекі. Для паловы з іх Польшча стала краінай з лепшымі ўмовамі для паўсядзённага жыцця. 45 % апытаных планавалі застацца тут назаўсёды.
Больш за 7 тысяч кампаній створана у Польшы з беларускім капіталам або беларускімі бенефіцыярамі. Кафэ з мінскімі каранямі ў Варшавее, кампанія па распрацоўцы праграмнага забеспячэння, заснаваная праграмістамі з Беларусі, інтэрнэт-крама касметыкі, якую адкрыла былая супрацоўніца карпарацыі з Гродна і шмат іншых – гісторыі беларускага бізнесу ў Польшчы сёння вельмі разнастайныя. Іх аб’ядноўвае адно: рашэнне будаваць сваю справу далей ад рэжыму Аляксандра Лукашэнкі.
Польскае грамадства прыкметна змяніла сваё стаўленне да ўсходніх суседзяў. Даследаванні паказваюць, што пасля ўсплёску салідарнасці ў 2020-2021 гадах палякі сталі больш негатыўна ўспрымаць Беларусь. Пры гэтым апошнія дадзены не сведчаць пра далейшае пагаршэнне стаўлення да беларусаў. Найперш на іх вобраз уплываюць палітычныя падзеі і вайна ва Украіне.
Чем больше белорусов переезжает в Польшу, тем больше вокруг них появляется мнений и стереотипов. Одни до сих пор связывают всех белорусов с режимом Александра Лукашенко. Другие считают их почти идеальными мигрантами, которые работают, быстро осваиваются и не создают проблем. Официальная статистика и результаты исследований помогают понять, насколько эти представления совпадают с реальностью.
Польша уже давно стала главным направлением для граждан Беларуси, которые ищут безопасности, политической стабильности и понятных условий для жизни. То, что сначала выглядело как резкая кризисная волна беженцев, со временем превратилось в долгосрочную миграцию. Многие белорусы теперь планируют остаться в Польше надолго.
Двукратная чемпионка мира по тайскому боксу, Марина Зелёная, после вынужденной эмиграции не ушла в личное выживание, а начала строить сообщество вокруг себя. Она переехала в Грузию, где создала проекты поддержки для соотечественников. В интервью Марина рассказала, что больше всего нужно беларусам после переезда и почему спорт может стать частью восстановления.
Справаздача Нацыянальнага банка Польшчы за 2025 год паказвае, у якіх умовах жыве частка грамадзян Беларусі, што пераехалі ў Польшчу. Даныя сведчаць пра даволі добрае валоданне польскай мовай і высокі ўзровень працоўнай актыўнасці сярод удзельнікаў даследавання. Больш за палову апытаных звязваюць сваю будучыню з Польшчай і плануюць застацца тут назаўсёды.
Дети из Беларуси обычно довольно быстро адаптируются в польских школах. Во многом этому способствует языковая и культурная близость двух стран. Число белорусских школьников в польской системе образования быстро росло и, по данным Министерства образования Польши, уже в январе 2023 года превысило 26 тысяч человек. Однако даже при относительно успешной интеграции этот процесс сопровождается образовательными, организационными и психологическими трудностями.
Пропаганда Беларуси любит рассказывать, что наши люди в Польше сталкиваются с трудностями и плохим отношением. Это очевидно политический заказ — очернить соседей. Но что говорят люди, которые сами переехали жить в Польшу? Есть ли там ксенофобия?
За апошнія гады Польшча стала галоўным кірункам эміграцыі для дзясяткаў тысяч грамадзян Беларусі. Даследаванні дзяржаўных устаноў і незалежных навуковых цэнтраў паказваюць, як гэтая супольнасць, якая дынамічна расце, спраўляецца з выклікамі на рынку працы, адміністрацыйнымі бар’ерамі і сацыяльнай інтэграцыяй. Прыклад Сопата і Паморскага ваяводства добра ілюструе гэты працэс на мясцовым узроўні.
Белоруска Анастасия сравнила свой опыт жизни в Беларуси, Москве и Польше. Она написала, что в Беларуси поход в Макдональдс или поездка на такси для неё когда-то воспринимались как что-то «на богатом». После переезда в Польшу, по её словам, эти вещи перестали казаться роскошью.
Белорусов в Польше часто представляют как трудовых мигрантов, занятых на стройках или заводах. Однако исследование Национального банка Польши показывает, что картина намного разнообразнее.
Гомельский предприниматель, которого весной включили в базу «незанятых в экономике», получил официальный ответ из исполкома и рассказал, почему оказался в списке. Его история уже обсуждалась в тиктоке несколько месяцев назад. Мужчина тогда возмущался, что его признали «тунеядцем», хотя он зарегистрирован как индивидуальный предприниматель, работает почти без выходных и нередко заканчивает дела поздно вечером.

























